TOPRAĞA DOKUNARAK ÖĞRENMEK

Proje, 2025–2026 eğitim-öğretim döneminde, Sevgi Yumağı Anaokulu öğrencileriyle yürütüldü. Projeye katılan 15 öğrenci, yaklaşık sekiz ay boyunca, kendi bahçe alanlarından sorumlu olarak, düzenli biçimde uygulamalara katıldı. Katılımcı öğrenciler proje kapsamında, bir yandan sebze ve süs bitkileri yetiştirirken; diğer yandan doğayı gözlemlemeye, ekosistemleri tanımaya, çevresel sorumluluk geliştirmeye yönelik etkinliklerde yer aldı.

Bahçede Öğrenme Süreci
Programın ilk haftasında tanışma, bahçeyi keşfetme ve öğrencilerin kendi yetiştirme alanını tanıma etkinlikleri vardı. Her öğrenci kendi alanını sahiplenerek, yıl boyunca burada üretim yaptı. Proje sürecinde; dereotu, havuç, ıspanak, marul, roka, tere gibi yeşil sebzelerin yanı sıra; çuha, lâle, patates, sarmısak, soğan, turp gibi farklı bitkiler yetiştirildi.
Bu süreçte öğrenciler, yalnızca tohum ekmeyi ve fide dikmeyi öğrenmedi. Aynı zamanda, düzenli olarak bitkilerin gelişimini gözledi ve ürünlerin bakımını üstlendi; sulama, yabancı ot temizliği gibi bakım işlemlerini gerçekleştirdi. Böylece, bitki yetiştirmenin, emek-sabır-sorumluluk gerektiren bir süreç olduğunu, deneyimleyerek öğrendiler.

Doğanın Döngülerini Keşfetmek
Bahçıvan Çocuklar Projesi'nin temel hedeflerinden biri, doğada gelişen yaşam ilişkilerinin fark edilmesini sağlamaktır. Bu amaçla yıl boyunca toprak, su, kompost, canlı çeşitliliği gibi konularda farklı uygulamalar gerçekleştirildi.
Toprak etkinliklerinde, farklı toprak türleri incelendi; bitkilerin ihtiyaç duyduğu yaşam koşulları hakkında çalışmalar yapıldı. Kompost etkinliklerinde, organik atıkların yeniden toprağa dönüşüm süreci gözlemlendi. Öğrenciler, yaprak toplayarak kompost hazırladı ve kompost çayı üretimini deneyimledi.
Etkinlikler sırasında, bahçede zaman zaman karşılaşılan solucanlar, salyangozlar ve diğer canlılar da öğrenme sürecinin parçası haline geldi. Böylece, doğada yer bulan her canlının, ekosistemde bir görevi olduğunu keşfetme fırsatı oluşturuldu.

Bitkilerle Yaşam Arasındaki Bağlar
Kış döneminde gerçekleştirilen etkinliklerde; ıhlamur, zencefil, tarçın, limon gibi bitkilerin, günlük yaşamda kullanım alanları anlatıldı. Bu bitkilerle hazırlanan "Kış Çayı" etkinliğinde, bitkilerin sağlık ve beslenmedeki yeri ve önemi açıklandı.
Bitki bölümleri, bitki hastalıkları, bitki zararlıları gibi konular; çeşitli oyunlar, hikâyeler ve gözlem çalışmalarıyla desteklenerek ele alındı. Katılımcılar, kendi küçük bahçelerinde yetiştirdikleri bitkilerin gelişim sürecini izleyerek ve bu süreçte meydana gelen değişimleri değerlendirerek, bilimsel gözlem becerilerinin gelişimine katkı sağladı.

İklim, Su ve Sürdürülebilirlik
Programın ikinci döneminde, iklim değişikliği, su döngüsü, su hasadı gibi konular ele alındı. Hazırlanan modeller, oyunlar ve uygulamalar sayesinde, suyun doğadaki yolculuğu anlatıldı. Ayrıca, yağmur suyunun biriktirilmesi ve yeniden kullanılması gibi sürdürülebilir uygulamalar yerinde gözlemlendi.
Bu çalışmalar sayesinde katılımcılar, çevresel sorunları yaşlarına uygun düzeyde anlayıp kavrama ve çözüm yolları üzerine düşünme olanağı edinmiş oldu.

Doğa ve Yaratıcılık Bir Arada
Bahçıvan Çocuklar Projesi, yalnızca bahçıvanlık uygulamalarından oluşmuyor. Program kapsamında; Doğa Sanatı Etkinlikleri, İlginç Bitkiler Atölyesi, Mantar Çalışmaları ve Biyomimikri Uygulamaları gibi etkinlikler de gerçekleştirildi.
Tüm aşamalarında doğal malzeme kullanılarak yapılan sanat etkinlikleri, yaratıcılık deneyimini desteklerken; Mantar Atölyesi ve Ayrıştırıcılar konusu, doğadaki dönüşüm süreçlerinin anlaşılmasına yardımcı olmaktadır. Yılın son bölümünde gerçekleştirilen Biyomimikri etkinliği ise katılımcıları, doğadan ilham alan çözümler üretmeye teşvik ettiği için farklı ve önemliydi.

Hasat Şenliği ile Taçlanan Yolculuk
Bir eğitim yılı boyunca emek verilen bahçe alanları, dönem sonunda gerçekleştirilen Hasat Şenliği ile kutlandı. Katılımcılar, proje sürecinde yetiştirdikleri ürünleri, çevreleriyle paylaşırken; bu süreçte edindikleri deneyimleri de aileleriyle paylaşma fırsatı buldu.

Programın Etkisi
Program süresince çocukların bilgi ve farkındalık düzeylerindeki gelişimi izlemek amacıyla çeşitli değerlendirme çalışmaları yürütülmüş; eğitim süreci, gözlem ve ölçme araçlarıyla desteklenmiştir. Böylece, Bahçıvan Çocuklar Projesi'ne katılan öğrencilerin, doğayla kurduğu ilişkinin ve öğrenme süreçlerine katılımının daha yakından takibi ve değerlendirilmesi hedeflenmiştir.
Nezahat Gökyiğit Botanik Bahçesi, gelecek eğitim döneminde de çocukları ve gençleri bitkilerle buluşturma hazırlıklarını sürdürüyor. Bu amaçla, 2026–2027 dönemine yönelik başvurular başladı.
Bahçıvan Çocuklar Projesi
Süre: Ekim 2026 – Haziran 2027 (30 hafta)
Hedef kitle: Anaokulu (4–6 yaş) ve ilkokul 3. 4. sınıf öğrencileri

Faydalı Bitkiler Projesi
Süre: Ekim 2026 – Haziran 2027 (30 hafta)
Hedef kitle: Ortaokul 5, 6, 7, 8. sınıf öğrencileri

Her iki program da çocukların ve gençlerin bitkileri yalnızca tanımalarını değil; bitkileri yetiştirerek, gelişimlerini gözlemlemelerini ve kültürel kullanımlarını keşfederek öğrenmelerini amaçlamaktadır.
Uygulamalı bahçıvanlık çalışmaları, etnobotanik etkinlikler ve çevre eğitimi uygulamalarıyla desteklenen programlar, katılımcılara doğayla güçlü bağ kurma fırsatı sunmaktadır.
Başvuru ve bilgi için: <egitim@ngbb.org.tr>