NGBB’DE BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİK GELİŞİYOR!

Otoyolun Ortasında

Bir Garip Sansar

(Mustela foina)

Tüm dünyada veya belirli bir habitattaki yaşam formlarının çeşitliliğinin adı olan 'Biyolojik çeşitlilik'; hem insanoğlunun ekonomik-sosyal hayatının devamlılığı için, hem de dünyanın doğal dengesinin korunması açısından büyük önem taşır. Ancak günümüzde, yoğun tarımsal faaliyetler, suyun-toprağın aşırı kullanımı, artan kirlilik ve küresel iklim değişikliği gibi sebepler, büyük ölçüde biyoçeşitlilik kaybına yol açmaktadır. Biyoçeşitlilik kaybı, kentsel alanların yanısıra kırsal kesimlerde, hatta ormanlarda bile artarak sürmektedir.

Biyolojik çeşitliliğin azalmasıyla yaşam alanları daralan ve besin bulmakta zorluk çeken yaban hayatının sakinleri, besin arayışı için normal koşullarda kaçındıkları insan yaşam alanının riskli ortamlarına yönelmek zorunda kalıyor. Bu nedenle yerleşim yerlerinde görmeye alışık olmadığımız domuz-çakal-ayı gibi yabani hayvanlar, şehir merkezlerinde daha sık görülmekte.

İstanbul'da, otoyol kavşakları arasında bulunan Nezahat Gökyiğit Botanik Bahçesi, yakın zamanda benzer bir örneğe tanıklık etti. NGBB, doğal ortamdan uzak yerde, otoyollar arasında konumlanmış olmasına rağmen; Türkiye’nin ve dünyanın çeşitli yerlerinden getirilen türlerle, bitki çeşitliliği açısından gelişkin bir örnektir. Bitki türlerinin artmasıyla birlikte, bahçede görülen böcek ve kuş türleri de zaman içinde, hem sayısal olarak hem de çeşitlilik açısından artış gösterdi.

Biyolojik çeşitlilik, ancak farklı türler arasındaki dengenin korunmasıyla gelişebilir. NGBB'de, kuruluş döneminde insan eliyle oluşturulan ortam, zamanla farklı pek çok bitkinin yetiştirilmesiyle flora açısından zengin bir alana dönüştü. Bu ortamı yaşam alanı olarak benimseyen diğer canlıların da gelmesiyle, bölgedeki biyolojik zenginliğin çeşitliliği önemli artış gösterdi.

Her geçen gün yeni türleri görmenin mümkün olduğu NGBB'de, son gözlenen ilginç örnek, yaban hayatına mensup, geceleri avlanan bir sansar (Mustela foina) türü oldu. Bahçenin güvenlik görevlisi tarafından fark edilen sansarın, nereden ve nasıl geldiği ise merak konusu.

NGBB'de, kemirgen, sürüngen, kuş gibi canlılarla beslenen sansarın görülmesi, bu ortamdaki canlı çeşitliliğinin gelişimine ilişkin olumlu ve önemli bir örnek niteliğindedir. Doğada, yeni canlı türlerinin katılmasıyla değişim gösteren alanda, türlerin uyumuyla birlikte yaşam dengesi ve düzeni yeniden oluşturulur. Belki de günümüzde şaşırtıcı bulunan bu görüntüler, ilerleyen yıllarda sıradan hale gelecek; yerleşim yerlerinde, yeni türlerin birarada yaşamına uygun yeni düzenlemeler oluşturulabilecektir.